Een initiatief van het Instituut Verantwoord Medicijngebruik

Interview: Eva Pastoor, huisarts

Geplaatst op 14 januari 2013

Het is voor de kinderen een zware belasting

Huisarts Eva Pastoor uit Amsterdam spreekt regelmatig kinderen die met hun allochtone ouder meekomen op het spreekuur. Welke ervaringen heeft zij? Zorg voor je ouders interviewde haar.

Hoe belangrijk is het dat de kinderen uw advies goed overbrengen naar hun ouders?

Ik hoop altijd dat ook de oudere zelf zo goed mogelijk op de hoogte is en dat de zoon of dochter hierbij behulpzaam is als de taal een belemmering is. Ik kan een Turkse of Marokkaanse voorlichter Eigen Taal en Cultuur, ook wel 'VETC-er of Allochtone Zorgconsulent' genoemd, inschakelen. Die werken in bepaalde organisaties en zijn dan bijvoorbeeld betrokken bij diabeteszorg of bij GGZ-zorg. Of ik ze in kan schakelen hangt dus af van de aandoening die mijn patiënt heeft. Een VETC-er is opgeleid om voorlichting te geven over onder andere chronische ziekten, waarbij niet alleen het overbruggen van de taalkloof belangrijk. Ook wordt er rekening gehouden met culturele verschillen en een eventuele achterstand in kennis van het eigen lichaam en van de gezondheidszorg.

Wat doet u als de mantelzorger niet mee komt naar een bezoek aan de huisarts?

Dat ligt eraan: soms geeft de mantelzorger een briefje mee met de vragen en klachten en geef ik ook de antwoorden op een briefje mee terug. Ik kan ook gebruik maken van een tolk per telefoon. Tijdens het consult luistert er dan via de telefoon (met luidspreker) een tolk mee die vertaalt. Zo een gesprek met hulp van een tolk kost wat meer tijd en het is fijn als hier bij de reservering van spreekuurtijd rekening mee is gehouden. Dat wil zeggen dat er bij het maken van een afspraak gevraagd is om een 'dubbel consult' te reserveren, omdat de patiënt (en dokter) graag gebruik willen maken van een telefonische tolk. Ook al is de vergoeding voor de tolkentelefoon per 1 januari 2012 afgeschaft door het ministerie van VWS, het Achterstands Ondersteunings Fonds Amsterdam vergoedt het wel!

Hoe vaak maakt u als huisarts gebruik van de tolkentelefoon?

Niet dagelijks, maar zeker meerdere malen per jaar. Omdat patiënten die moeite hebben met de taal veelal zelf een tolkend familielid of bekende meebrengen, is het niet zo vaak nodig. En het is heel leuk om te merken dat de laatste jaren sommige ouderen alsnog de taal verwerven en het beroep op al dan niet professionele tolken wat afneemt! Bij eenvoudiger klachten of vervolgconsulten komen we er dan toch meestal wel samen uit.

Heeft u een knelpunt of signaal over de zorg voor de oudere met een niet- westerse afkomst?

Ik merk dat de drempel om gebruik te maken van professionele thuiszorg bij met name Turkse en Marokkaanse ouderen heel hoog is en dat dit voor de kinderen soms een (te) zware belasting betekent. Met name van (schoon-)dochters wordt uitgebreidere zorg nog wel eens als heel vanzelfsprekend beschouwd. Dus ik denk dat aandacht voor de mogelijkheden en kwaliteit van de professionele thuiszorg met name bij chronische aandoeningen de acceptatie hiervan kan bevorderen. Verder merk ik dat psychische aandoeningen bij de ouders als depressie en dementie een enorme last op de schouders van hun kinderen kunnen zijn, maar dat hiervoor vaak pas in een laat stadium aandacht van de huisarts gevraagd wordt. Informatie gericht op het beter herkennen van deze ziektebeelden lijkt mij ook nuttig.